Beoordelen

Bezoek ook ons Kaito forum

NSG KAITO
van Galenstraat 1
2315 KK Leiden
T: +31 (0)71 4016814

Beoordelen van een shakuhachi

Als u overweegt een nieuwe of gebruikte Shakuhachi aan te schaffen dan is advies geen overbodige luxe. De mogelijkheden in Nederland zijn beperkt en het aanbod op het Internet geeft vaak geen duidelijkheid en garantie over de waarde van een fluit. Houd in gedachten dat de meeste fluiten bespeelbaar zijn en een klank produceren. De vraag is alleen, hoe goed is de klank en is het de prijs, die de verkoper vraagt, waard.

In Japan vertrouwen studenten van de traditionele muziek op hun leraren als het om het selecteren van een instrument gaat. Een shakuhachi die oud lijkt of waarvan de bamboe er gaaf en als nieuw uitziet garandeert niets of het instrument goed presteert of zelfs middelmatig genoemd kan worden. Nu via het Internet zoveel instrumenten worden aangeboden is het moeilijk, zo niet onmogelijk, voor de onervaren zoeker betrouwbaar navraag te doen over de kwaliteit van een shakuhachi.

Het NSG KAITO wil belangstellenden van advies dienen. Als u overweegt een shakuhachi aan te schaffen en meer wilt weten over de fluit van uw keuze, dan hebben wij binnen het genootschap de expertise om u van advies te dienen over de akoestische en esthetische kwaliteiten.

Bij de beoordeling van een Shakuhachi worden twee criteria in ogenschouw genomen, bamboe esthetica en vakmanschap met daarnaast prestaties en akoestische kwesties. Dit laatste criterium omvat tonen, timbre en resonantie van de fluit.

De toontest is een eenvoudige determinatie of het instrument binnen standaard westerse frequenties is gestemd. Indien dat niet het geval is, wordt bepaald welke noten te hoog of te laag zijn en wat eraan kan worden gedaan om zo’n probleem te verhelpen. Over het algemeen wordt de toon bepaald door de relatieve maat van de shakuhachhi, positie en diepte van de vingergaten, maar kunnen ook beïnvloed worden door resonantiekwesties.

Timbre en toonkleur (“neiro” in het Japans) wordt bepaald door het ontwerp van de boring en is in essentie een zaak van persoonlijke smaak. Timbre vertaalt zich in harmonische configuratie of het spectrum van frequenties die elke individuele toon opmaakt. Iedere traditionele bouwer neigt in dit aspect een herkenbare kwaliteit of klank te creëren.

Resonantie is overduidelijk de meest belangrijke kwestie bij het beoordelen van een shakuhachi. Het is in dit domein waar de meeste instrumenten problemen hebben, maar ook de meest herstelbare. Resonantie bepaald hoeveel lucht de fluit zal accepteren en hoe hard de klank kan worden benadrukt. Elke shakuhachi, inclusief de meest primitieve plastic pijpmodellen, zullen in dit aspect naar behoren klinken, mist zacht wordt geblazen. Wanneer meer lucht in de boring wordt ingeblazen en het blazen meer intensief wordt, dan worden de hogere delen of boventonen van de klank aangesproken welke de shakuhachi zijn specifieke klank geeft. Als de boring van een instrument niet juist is ontworpen en zeer precies is gevormd, zijn er akoestische consequenties. Ongewenst vibrato, noten die in hogere octaven springen, instabiliteit en zwakte van de toon en, in extreme situaties, de onmogelijkheid een heldere klank te produceren zijn slechts enkele voorbeelden van resonantieproblemen.

Dit zijn enkele aspecten van de beoordeling van de kwaliteit van een shakuhachi en vertegenwoordigen de grootste uitdagingen voor de traditionele bouwers.